Hurdacı bulaşık makinesinde neye bakar?
Hurda bulaşık makinesi alanlar önce iç hazneye, sonra suyu dolaştıran pompaya ve hâlâ çalışan parçalara bakar. Çoğu modelde yıkama haznesinin duvarları paslanmaz çeliktir; solo makinelerin dış kasası ise boyalı sactır. Sepetlerin teli genellikle plastik kaplıdır, püskürtme kolları ve filtre yuvası da çoğu modelde plastiktir. Makinenin hurda değeri bu yüzden büyük ölçüde haznenin ve motorun yerinde olmasından gelir.
Parça arayan bir servis için hesap farklıdır. Electrolux'un ESM89400SX bulaşık makinesi kılavuzu, model üretimden kalktıktan sonra da bulunacak yedek parçalar arasında motoru, dolaşım ve tahliye pompasını, ısıtıcıları, valfleri, baskılı devre kartlarını ve sensörleri sayıyor. Hurda bir makinede bu parçalardan sağlam kalanlar varsa, aynı modeli onaran bir servis düz metal değerinin üstünde teklif verebilir. Eski bulaşık makinesi hurda fiyatları bu yüzden aynı yaştaki iki makinede bile farklı çıkar.
Bulaşık makinesi ne zaman hurdadır?
Bulaşık makinesi, onarım masrafı makinenin değerini aştığında hurdadır: tabanı ya da kasası paslanıp delinmiş, pompa motoru yanmış ya da kartı artık bulunamayan eski bir model buna örnektir. Suyunu boşaltmayan ya da ısıtmayan bir makinede ise sorun çoğu zaman filtre, tahliye pompası ya da ısıtıcı gibi değiştirilebilir bir parçadadır. Böyle bir makineyi hurdaya ayırmadan önce arızasını yazıp ikinci el bulaşık makinesi olarak satmayı dene; onarılabilir bir makine için servisin teklifi çoğu zaman hurda değerinin üstünde kalır.
Makineyi alıcıya nasıl hazırlarsın?
Makineyi hazırlamak için elektriğini ve suyunu kes, içinde kalan suyu boşalt; ankastreyse dolaptan nasıl çıkacağını önceden planla. Filtrenin altında biriken suyu bir süngerle al, tahliye hortumunda kalan su için hortumun ucunu bir kovaya indir. Böylece makine merdivenden inerken basamaklara su akmaz.
Ankastre makinede iş biraz daha uzundur. Makinenin bağlı olduğu sigortayı indir, tezgâha ve yan dolaplara bağlayan vidaları sök, gerekirse ayaklarını biraz kısarak makineyi yavaşça öne çek. Tam ankastre modellerde öndeki ahşap panel mutfak dolabının parçasıdır; hurdacı onu istemez, sen de yeni makineye takmak için saklayabilirsin.
Electrolux'un aynı kılavuzu, cihazı elden çıkarırken fişin çekilmesini, kablonun kesilmesini ve çocukların ya da hayvanların içeride kapalı kalmaması için kapak kilit dilinin çıkarılmasını istiyor. Satacağın makinede kabloyu kesme, çünkü alıcı makineyi denemek isteyebilir. Bunun yerine kapağı aralık kalacak biçimde bantla ve makineyi alıcı gelene kadar çocukların oynayamayacağı bir yerde beklet.
Hurda bulaşık makinesi nereye satılır?
Hurda bulaşık makinesi alan yerler bir beyaz eşya hurdacısı, parçalarını değerlendirecek bir servis ya da mutfağı boşaltırken diğer eşyalarla birlikte makineyi de alan bir spotçu olabilir. İstanbul'da talep bırakırsan makineyi yerinde gören alıcı taşımayı da genellikle kendisi üstlenir. Aynı evden bozuk buzdolabı ya da çamaşır makinesi de çıkıyorsa hepsini tek talepte göster; cihazların genel hesabı hurda beyaz eşya sayfasında.
Yeni makine alıyorsan eskisini satıcıya da verebilirsin. Resmî Gazete'de 26 Aralık 2022'de yayımlanan Atık Elektrikli ve Elektronik Eşyaların Yönetimi Hakkında Yönetmelik'in 10. maddesine göre yeni bir makine satan işletme, talep edersen aynı işi gören eski makineni markasına bakmadan almakla yükümlü. Eskiyi yenisiyle aynı anda veremiyorsan, satış belgesindeki tarihten başlayarak 30 takvim günü içinde, satıcının sana bildireceği bir tarihte teslim alınmasını isteyebilirsin. Bu yol para getirmez; takası satışla eskiyi getir yeniyi al rehberinde karşılaştırdık.
Eski bulaşık makinesini geri dönüşüme vermek istiyorsan aynı yönetmelik, atık cihazı belediyenin toplama sistemine, satıcıların ya da işleme tesislerinin toplama noktalarına vermeni, kayıt dışı toplayanlara vermemeni istiyor. Alıcının senden kimlik istemesi de olağandır: Milliyet'in 6 Aralık 2024 haberine göre İstanbul Valiliği'nin kararı bulaşık makinesini adıyla sayıyor ve bu tür eşyayı alanlara alım satım belgesi düzenleme zorunluluğu getiriyor; ayrıntısı güvenli satış rehberinde.