Eski avizeni kim alır?
Eski bir avizeyi en çok spotçular, ikinci el eşya dükkânları ve avize onarıp yeniden satan avizeciler alır. Spotçu avizeyi çoğu zaman evdeki diğer eşyayla birlikte değerlendirir; avizeci ise gövdeye, taşlara ve elektrik aksamına tek tek bakar. Kristal avize alan yerler taşların aynı seriden ve eksiksiz olmasını önemser, çünkü kayıp bir prizmanın eşini bulmak kolay değildir.
Talep bırakırken kol sayısını, avizenin çapını ve yüksekliğini, taşların malzemesini ve bütün kolların yanıp yanmadığını yaz. Talebin, avizenin bulunduğu bölgedeki alıcılara iletilir; alıcı avizeyi yerinde görüp teklifini netleştirir. Salondaki TV ünitesi ve vitrin ya da klasik mobilya da satılacaksa hepsini aynı talepte göstermek, alıcının eve gelmesini daha anlamlı kılar.
Kristal mi, cam mı, akrilik mi?
Taşın malzemesi, avizenin değerini en çok etkileyen ayrıntıdır. Kurşunlu kristal, yani içine kurşun oksit katılmış cam, sıradan cama göre daha ağırdır ve ışığı daha belirgin bir gökkuşağı gibi dağıtır. Akrilik taş ise eline aldığın anda ayrılır: hafiftir, dokununca camdan daha ılık gelir ve yıllar içinde matlaşır.
Gövde için bir buzdolabı mıknatısı işe yarar. Pirinç ve bronz mıknatıs tutmaz; mıknatıs yapışıyorsa gövde boyalı ya da pirinç kaplamalı demirdir. Masif pirinç gövde parlatılıp yenilenebildiği için alıcının ilgisini daha çok çeker. Avizenin kutusu, faturası ya da üretici etiketi duruyorsa onları da hazırla.
LED ve modern avizelerde neye bakılır?
Modern LED avizelerde değiştirilebilir ampul yerine gövdeye gömülü LED şeritler ya da modüller bulunur. Bu modüllere elektriği sürücü denen küçük bir adaptör verir; avize hiç yanmıyorsa arıza çoğu zaman sürücüdedir ve değiştirilebilir. Bazı LED modüllerin yedeği ise bulunamayabilir, bu yüzden alıcı önce markaya ve modele bakar. Uzaktan kumandalı ya da ışık rengi ayarlanabilen bir modelse kumandayı ve kutusunu avizeyle birlikte teslim et.
Antika ya da çok eski bir avizen varsa
Antika avize alan yerler, yaşını ve el işçiliğini gösteren ayrıntılara bakar: döküm bronz kollar, elle kesilmiş taşlar, gövdedeki usta damgası ya da eski bir tamir izi. Böyle bir avizeyi göstermeden önce parlatma, boyama ya da kablosunu yenileme; eskimişlik izi de değerin parçası olabilir. Damga ve imzaların yakın fotoğrafını çek. Bir eşyanın antika olup olmadığının nasıl anlaşıldığını antika eşya satış rehberinde bulabilirsin.
Avizeyi güvenle sökmek
Avizeyi sökmeden önce o hattın sigortasını kapat. Duvardaki anahtar bazı eski tesisatlarda yalnızca bir kabloyu keser ve avize ucunda elektrik kalabilir. Sökümü bir elektrikçiye yaptır: elektrikçi kabloları ayırır, tavandan sarkan uçları klemensle, yani vidalı bağlantı parçasıyla yalıtır ve tavandaki askı kancasının sağlamlığına bakar.
Gövdeyi indirmeden önce taşları ve sarkıtları çıkar; yüklü bir avize hem ağırdır hem de merdivende dengeyi bozar. Gövdeyi battaniyeye sar, cam kapları ve ampulleri ayrı kutulara koy. Tasarruflu ampullerden biri kırılırsa camı süpürgeyle değil, eldivenle ve nemli bir kâğıtla topla, odayı bir süre havalandır.
Eski avize nasıl değerlendirilir?
Satılabilecek durumdaki bir avize, bütün olarak satıldığında çoğu zaman parçalarına ayrılmış hâlinden daha çok kazandırır. Kolu kırık ya da gövdesi çürümüş bir avizede ise sağlam taşlar ayrıca alıcı bulabilir, pirinç ve bakır parçalar tartıyla alınır. Hurda fiyatının metal türüne ve günlük piyasaya göre nasıl oluştuğunu hurda fiyatları rehberinde okuyabilirsin.
Milliyet'in 6 Aralık 2024 haberine göre İstanbul Valiliği'nin kararı ikinci el eşyanın yanında hurda ve bakır malzemenin alım satımını da kapsıyor. Bu yüzden İstanbul'da hurdacının senden kimlik ve adres bilgisi istemesi olağandır; kimse senden ödeme ya da kapora istememeli. Ayrıntılar için güvenli satış rehberine bakabilirsin.
Avizeyle aynı seriden aplik ya da lambader varsa onları da talebe ekle. Tek başına abajur ve masa lambası genellikle evdeki diğer eşyayla birlikte değerlendirilir.